gemeentefinancials.nl

Zeven lessen voor productiviteitsbeleid in Nederland

Nieuws
16-10-2025
Mark van der Plaat
De productiviteitsgroei in Nederland is in de afgelopen twee decennia flink teruggelopen en ligt nu op zo’n 0,5% per jaar. Dat is zorgwekkend, omdat productiviteitsgroei niet alleen cruciaal is voor materiële welvaart maar ook voor het halen van maatschappelijke doelen.

Om de productiviteitsgroei te stimuleren heeft het Centraal Planbureau (CPB) zeven lessen geformuleerd voor toekomstig productiviteitsbeleid.

De CPB-studie maakt deel uit van een internationaal onderzoeksprogramma en richt zich specifiek op marktsectoren. Het onderzoekt welke beleidskeuzes in het verleden invloed hebben gehad op de productiviteitsontwikkeling in Nederland.
De zeven beleidslessen uit de studie:

  1. Erken de veranderende economische structuur
    Naarmate we rijker worden, verschuift de Nederlandse economie richting diensten. Oude sectoren of activiteiten in stand houden is in het verleden niet succesvol geweest.  Verstandig beleid houdt rekening met dit proces. 
     
  2. Stimuleer productiviteit waar vraag toeneemt
    Sectoren zoals de bouw, financiële dienstverlening en consultancy groeien. Beleidskeuzes kunnen de productiviteitsgroei in groeiende sectoren stimuleren, bijvoorbeeld via technologie en regelgeving.
     
  3. Internationale concurrentie loont
    Openheid naar buitenlandse markten versterkt innovatie en efficiëntie, maar vereist ook scherp toezicht op marktmacht.
     
  4. Investeer in Europese samenwerking
    Verdere integratie van Europese markten biedt kansen voor schaalvoordelen en innovatie, vooral in diensten.
     
  5. Versterk het onderwijs als basis voor groei
    Sterke basisvaardigheden zijn essentieel voor het benutten van nieuwe technologieën en het vergroten van het aanpassingsvermogen van mensen.
     
  6. Kijk breder dan traditionele maatstaven
    Productiviteit is meer dan het effectief omgaan met schaarse middelen zoals arbeid, kapitaal en grondstoffen. Het raakt ook aan milieu, maatschappij en brede welvaart. Deze effecten kunnen ook worden meegenomen in beleid.
     
  7. Stuur innovatie richting maatschappelijke doelen
    Overheden kunnen de richting van innovatie beïnvloeden via beprijzing, regelgeving, publieke inkoop en subsidies. 

[....]

Gerelateerde vacatures

Geïnteresseerd in een carrière bij organisaties in ditzelfde vakgebied? Bekijk hieronder de gerelateerde vacatures en vind de perfecte match voor jou!
Gemeente Veenendaal
Marktconform
Medior
Veenendaal
Als Specialist Interne Controle bij gemeente Veenendaal bouw je de verbijzonderde interne controle op en uit, analyseer je (fraude)risico’s, toets je beheersmaatregelen, actualiseer en voer je controleplannen uit, rapporteer je...
Gemeente Gooise Meren
5.369 - 7.837
Senior
Bussum
Als Manager Financieel Beheer bij Gooise Meren geef je leiding aan financieel beheer, CORE en belastingen, borg je een betrouwbare administratie en P&C-cyclus, verbeter je jaarrekening en digitalisering, en adviseer...
Gemeente Nijkerk
7.837 - 8.580
Senior
Nijkerk
Als Concerncontroller bij gemeente Nijkerk ben je strategisch adviseur en kritisch sparringpartner voor bestuur en directie; je versterkt concernsturing, risicomanagement, compliance en interne beheersing, stuurt op rechtmatigheid en interne controle...
Gemeente Raalte
5.369 - 7.253
Senior
Raalte
Als Teamleider Financiën en Juridisch bij Gemeente Raalte geef je leiding aan ruim twintig zelfstandige professionals en coach je beide teams in hun ontwikkeling naar duidelijke rollen en werkprocessen. Je...