gemeentefinancials.nl

Zeven lessen voor productiviteitsbeleid in Nederland

Nieuws
16-10-2025
Mark van der Plaat
De productiviteitsgroei in Nederland is in de afgelopen twee decennia flink teruggelopen en ligt nu op zo’n 0,5% per jaar. Dat is zorgwekkend, omdat productiviteitsgroei niet alleen cruciaal is voor materiële welvaart maar ook voor het halen van maatschappelijke doelen.

Om de productiviteitsgroei te stimuleren heeft het Centraal Planbureau (CPB) zeven lessen geformuleerd voor toekomstig productiviteitsbeleid.

De CPB-studie maakt deel uit van een internationaal onderzoeksprogramma en richt zich specifiek op marktsectoren. Het onderzoekt welke beleidskeuzes in het verleden invloed hebben gehad op de productiviteitsontwikkeling in Nederland.
De zeven beleidslessen uit de studie:

  1. Erken de veranderende economische structuur
    Naarmate we rijker worden, verschuift de Nederlandse economie richting diensten. Oude sectoren of activiteiten in stand houden is in het verleden niet succesvol geweest.  Verstandig beleid houdt rekening met dit proces. 
     
  2. Stimuleer productiviteit waar vraag toeneemt
    Sectoren zoals de bouw, financiële dienstverlening en consultancy groeien. Beleidskeuzes kunnen de productiviteitsgroei in groeiende sectoren stimuleren, bijvoorbeeld via technologie en regelgeving.
     
  3. Internationale concurrentie loont
    Openheid naar buitenlandse markten versterkt innovatie en efficiëntie, maar vereist ook scherp toezicht op marktmacht.
     
  4. Investeer in Europese samenwerking
    Verdere integratie van Europese markten biedt kansen voor schaalvoordelen en innovatie, vooral in diensten.
     
  5. Versterk het onderwijs als basis voor groei
    Sterke basisvaardigheden zijn essentieel voor het benutten van nieuwe technologieën en het vergroten van het aanpassingsvermogen van mensen.
     
  6. Kijk breder dan traditionele maatstaven
    Productiviteit is meer dan het effectief omgaan met schaarse middelen zoals arbeid, kapitaal en grondstoffen. Het raakt ook aan milieu, maatschappij en brede welvaart. Deze effecten kunnen ook worden meegenomen in beleid.
     
  7. Stuur innovatie richting maatschappelijke doelen
    Overheden kunnen de richting van innovatie beïnvloeden via beprijzing, regelgeving, publieke inkoop en subsidies. 

[....]

Lees verder op: cpb.nl

Gerelateerde vacatures

Geïnteresseerd in een carrière bij organisaties in ditzelfde vakgebied? Bekijk hieronder de gerelateerde vacatures en vind de perfecte match voor jou!
Waterschap Zuiderzeeland
3.539 - 4.626
Junior, Medior
Lelystad
Als Medewerker Financiële Administratie bij Waterschap Zuiderzeeland bewaak je de financiële keten: verwerk en controleer facturen, inkooporders en bankmutaties, beheer mailboxen, beantwoord vragen en signaleer knelpunten voor procesverbetering (eConnect/Unit4).
Waterschap Zuiderzeeland
3.893 - 5.199
Medior, Senior
Lelystad
Als Financial Controller  bij Waterschap Zuiderzeeland bewaak je budgetten en kosten, lever je betrouwbare financiële informatie, maak je analyses, ondersteun je contractmanagement met Inkoop, beantwoord je financiële vragen en initieer...
Belastingdienst
4.691 - 6.907
Senior
Utrecht
Als Financial controller bij de Belastingdienst adviseer en coördineer je binnen Facilitair & Huisvesting: budgetbeheer, prognoses, nieuwe aanvragen, risicobeheersing en integrale maandrapportages, als sparringpartner voor productmanagers en MT.
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
6.640 - 9.310
Senior
Den Haag
Als Afdelingshoofd Financiën bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat geef je richting aan financiële sturing, AO/IC en data-analyse, verbind je beleid en uitvoering, en leid je de (digitale) doorontwikkeling...